Zuid-Holland II
Van Gouda naar Gorinchem
Hekendorp
Zuid-Holland - Utrecht
Rijnsaterwoude
Een echte houten grenspaal. Voor zover ik weet de enige in Nederland die steeds weer opnieuw is vernieuwd, tot op heden. Andere houten palen zijn recent neergezet, bijvoorbeeld rond Oirschot, maar die hebben geen continuïteit gekend. Op de paal staat aan één kant: Rijnzaterwoude en aan de aanliggende kant: Woubrugge. De paal, die ondertussen (2013) weer aan vervanging toe is, staat een tiental meters te noordelijk. Wellicht dat de nieuwe paal op de goede plaats wordt gezet.
Uit de DE JACOBSLADDER, van maart 1984 (uitgave van de Historische Vereniging "Otto Cornelis van Hemessen” ) blijkt dat op 10 februari van dat jaar de paal die de grens tussen de gemeenten Woubrugge en Rijnsaterwoude aangeeft is herplaatst. De oude grenspaal was in zo'n slechte staat dat restauratie niet meer mogelijk was. Vandaar dat de Rijnsaterwoudse molenmaker Verhey een nieuwe maakte uit een balk van een wipmolen onder Reeuwijk. Leden van Oud Leimuiden en Rijnsaterwoude belastten zich met het schilderwerk. De nieuwe grenspaal moet voor de toekomst nog weer eens stevig benadrukken dat Woubrugge en Rijnsaterwoude zelfstandige gemeenten wensen te blijven. Na moeilijkheden tussen de gemeenten werd in 1848 de grenspaal geplaatst.
Uit de DE JACOBSLADDER, van maart 1984 (uitgave van de Historische Vereniging "Otto Cornelis van Hemessen” ) blijkt dat op 10 februari van dat jaar de paal die de grens tussen de gemeenten Woubrugge en Rijnsaterwoude aangeeft is herplaatst. De oude grenspaal was in zo'n slechte staat dat restauratie niet meer mogelijk was. Vandaar dat de Rijnsaterwoudse molenmaker Verhey een nieuwe maakte uit een balk van een wipmolen onder Reeuwijk. Leden van Oud Leimuiden en Rijnsaterwoude belastten zich met het schilderwerk. De nieuwe grenspaal moet voor de toekomst nog weer eens stevig benadrukken dat Woubrugge en Rijnsaterwoude zelfstandige gemeenten wensen te blijven. Na moeilijkheden tussen de gemeenten werd in 1848 de grenspaal geplaatst.
Capelle aan den IJssel
Bleiswijk en Bergschenhoek
De cartouches op deze palen tonen aan de ene kant het wapen van Hillegersberg en Rotteban en aan de andere kant het wapen van Bleysweyck.
De dame op het wapen van Hillergersberg is de reuzin Hillegonda. Zij is niet aan het zaaien, maar draag zand in haar schort. Volgens de sage verlaat Hillegonda toen ze volwassen was geworden, het ouderlijk huis in de duinen. Als aandenken neemt zij een schort met zand mee. In het veen bij Rotterdam scheurt haar schort en op de berg zand die daardoor ontstaat werd later het plaatsje Hillegersberg gebouwd.
Veergrens Gorinchem
Er is ook nog een vierde paal (geweest?), bij Schelluinen, maar die heb ik niet gevonden.
Schelluinen-Alblasserwaard
De oude paal heb ik gevonden na enige naspeuringen. Hij staat in het centrum van Gorinchem, Molenstraat 32. Voor het oude kantoor van het Hoogheemraadschap.
Haastrecht en Gouda
Volgens Brouwer (Grenspalen in Nederland), is eenzelfde paal te vinden in de tuin van het gemeentemuseum in Gouda. Dat klopt, maar de paal is nu (2012) in opslag, na jaren te hebben dienst gedaan als voetstuk voor een lantaarn. Laten we hopen dat de paal weer een plaats krijgt ergens op een mooie lokatie. Er zijn echter geen plannen.
Gorinchem
Nieuwpoort
Links en rechts van de Hervormde Kerk vinden we deze twee palen. In het boekje van Brouwer worden deze palen grenspalen genoemd, maar qua uiterlijk zijn het stoeppalen. Of ze ooit een grensfunctie hebben vervuld is mij niet bekend. Er is een wapenschildje op de paal gebeiteld; waarschijnlijk voor een geschilderd wapen, nu is het schildje zonder enig relief.
Hardinxveld-Giessendam
"deze paal markeert de grens tussen de voorheen zelfstandige gemeenten hardinxveld en giessendam. deze paal werd omstreeks 1780 geplaatst door de heer van hardinxveld. adriaan pompeus van leyden (1736-1787). zijn wapen is op de paal afgebeeld boven dat van de gemeente hardinxveld."
Giessenlanden
Wellicht stond de paal vroeger aan het oosteinde van Slingeland, waar we ook nu nog de Paalweg vinden (die aangelegd is over de Paalkamp).
Abonneren op:
Posts (Atom)